Nassın bulunduğu meselede ictihad yapılamaz.
Nassın, yani Kur’an-ı Kerîm ayetinin veya Resûlullah sallallahu aleyhi ve sellemin Hadis-i Şerifinin bulunduğu meselede, nassın açıkça hüküm bildirdiği hususta yeni bir hüküm koymak üzere ictihad yapılmaz.
Akıl, nassın getirdiği hükme teslim olur. Bu husus, “mevrid-i nassda ictihada mahal yoktur / nassın olduğu yerde ictihada yer yoktur” kaidesiyle ifade edilmiştir.
Nassın bulunmadığı meselelerde veya farklı nassların bulunduğu ve bunların anlaşılması, uygulanması yahut aralarının telif edilmesi gereken durumlarda ictihad yapılabilir. Bu gibi meselelerde icmâ ve kıyas gibi şer‘î delillere başvurulur.
Dolayısıyla ictihad, nassın karşısına aklı koymak değildir. Nassın bulunmadığı veya farklı nassların bulunduğu meselelerde şer‘î deliller çerçevesinde hükme ulaşmak için aklı kullanmaktır.